15. Beş Yıllık Plan, İstihdam ve Sosyal Güvenlik Alanlarında “Halk Merkezli” Stratejiyi Derinleştiriyor
Çin, 2026-2030 dönemini kapsayan 15. Beş Yıllık Planı ile “halk merkezli” kalkınma stratejisini istihdam, sağlık ve sosyal güvenlik alanlarında daha da ileriye taşıyor. Devlet Başkanı Xi Jinping, kamu hizmetlerinin halkın doğrudan ihtiyaçlarına göre şekillendirilmesi gerekliliğini vurgulayarak, yönetişim felsefesinin merkezine “halkın refahı” ilkesini yerleştirdi.
Çin yönetimi, 2012’den bu yana yaklaşık 100 milyon kişiyi yoksulluktan kurtardığını ve eğitim, sağlık ile sosyal güvenlik alanlarında dünyanın en kapsamlı sistemlerinden birini kurduğunu bildirdi. Mevcut verilere göre, temel sağlık sigortası kapsama oranı yüzde 95’in üzerinde olup, ortalama yaşam süresi 79 yılın üzerine çıkmıştır.
15. Beş Yıllık Planın Odağında Yaşam Kalitesi Var
Çin’in 2026-2030 dönemini kapsayan 15. Beş Yıllık Planı, ekonomik büyüme yerine “yüksek kaliteli kalkınma” hedefine odaklanıyor. Planın üçte birinden fazlası, istihdam, gelir adaleti, yaşlı ve çocuk bakımı gibi vatandaşların günlük yaşamını doğrudan etkileyen konulara ayrılmış durumda.
Dijital ekonominin büyümesiyle ortaya çıkan kuryeler, araç çağırma hizmeti sürücüleri ve e-ticaret çalışanları gibi yeni istihdam biçimlerine yönelik düzenlemeler de planın ana gündem maddeleri arasında yer alıyor. Hükümet, bu çalışanların sosyal güvenlik sistemine entegrasyonunu ve haklarının korunmasını teşvik etmeyi amaçlıyor.
“Yüksek kaliteli kalkınma, insanların yaşam kalitesini iyileştirmeye ve kalkınma sonuçlarının daha geniş ve daha adil biçimde herkesin yararına sunulmasına odaklanıyor. Hedef, ekonomik büyüme ile yaşam koşullarının iyileşmesini eş zamanlı ilerleterek olumlu bir döngü oluşturmaktır.” — Zhang Linshan, Makroekonomik Araştırmalar Akademisi Araştırmacısı
Uzmanlar, bu stratejinin Çin’in kalkınma anlayışında niceliksel büyümeden niteliksel refaha geçişini simgelediğini belirtiyor. Hükümetin, kamu hizmetlerini erişilebilir kılarak vatandaşların gelecek beklentilerini güvence altına almayı hedeflediği ifade ediliyor.
